اقدام‌پژوهی (Action Research) یک روش پژوهشی کاربردی است که بیشتر در آموزش‌وپرورش استفاده می‌شود. در این روش، معلم یا پژوهشگر برای حل یک مشکل واقعی در کلاس یا مدرسه، به‌صورت مرحله‌به‌مرحله اقدام می‌کند و نتیجه را بررسی می‌کند.

اقدام‌پژوهی یعنی: تشخیص یک مشکل → برنامه‌ریزی → اقدام → مشاهده → بازاندیشی و بهبود عمل

اجزای اصلی اقدام‌پژوهی: عنوان: کوتاه و دقیق (مثلاً: بررسی راه‌های افزایش مشارکت دانش‌آموزان در کلاس)

بیان مسئله: توضیح مشکل موجود و اهمیت آن

اهداف پژوهش:
- هدف کلی
- اهداف جزئی
- سؤال یا سؤالات پژوهش
مثلاً: چگونه می‌توان مشارکت دانش‌آموزان را افزایش داد؟

روش اجرا (اقدامات): توضیح کارهایی که برای حل مشکل انجام داده‌اید. (مثلاً: کار گروهی، استفاده از بازی آموزشی، تشویق)

ابزار جمع‌آوری اطلاعات:
- مشاهده
- پرسش‌نامه
- مصاحبه
- آزمون

یافته‌ها (نتایج): توضیح اینکه بعد از انجام اقدامات چه تغییری ایجاد شد

نتیجه‌گیری و پیشنهادها
- آیا مشکل حل شد؟
- پیشنهاد برای معلمان یا پژوهش‌های بعدی

مثال خیلی کوتاه
🔹موضوع: کاهش بی‌نظمی در کلاس
اقدام: تعیین قوانین کلاسی با مشارکت دانش‌آموزان
🔸نتیجه: افزایش نظم و همکاری دانش‌آموزان